TalebeDunyasi.Com | Öğrenci Ödev Portalı

Anasayfa Site Haritas? E?itim Haberleri Ara
 
TAKV?M B?LG?S?
TAKV?MLER?N OLU?UMU
Zaman: Genel olarak olay ve olgular?n geçti?i, geçmekte oldu?u ve geçece?i süreye denir.
Takvim, zaman ölçü birimidir. Takvim; zaman?, Dünya ve Ay'?n hareketlerine göre gün, ay, hafta, y?l gibi belirli bölümlere ay?rma sistemidir. Zaman ölçü birimleri olarak astronomik olaylar (y?l- ay - gün) temel al?nm??t?r.
NOT: ?nsanlar zaman? ölçerken ölçü arac? olarak Güne?i ve Ay'? kullanm??lard?r.
Toplumlar; ekonomik, co?rafi ve kültürel de?erlerinden ve ihtiyaçlar?ndan esinlenerek ve bu ölçü birimlerini kullanarak farkl? takvimler olu?turmu?lard?r.
Takvimler, toplumlara göre fazla ve çe?itli olsa da temel olarak iki gurupta incelenir:
1.Güne? y?l?n? esas alan takvimler: Dünyan?n güne? etraf?ndaki bir tam dönü? süresini ( 365 gün, 6 saat) bir y?l olarak kabul eden takvimlerdir.
6 saatlik fark Miladi Takvimde 4 y?lda bir, 1gün kabul edilir ve ?ubat ay?na eklenir. ?ubat ay? o y?l 29 gün çeker, bu y?la da art?k y?l denmektedir.
?lk defa M?s?r'da kullan?lm??t?r. Günümüzde kullan?lan miladi takvimin temelidir.
2.Ay y?l?n? esas alan takvimler: Ay?n Dünya etraf?nda 12 kez dönmesini (12 x 29.5 =354) esas alm??lard?r. Bu ?ekilde olu?turulan takvimlere AY TAKV?M? diyoruz.
?lk defa Mezopotamya'da Sümerler taraf?ndan kullan?lm??t?r. Günümüzde kullan?lan Hicri takvimin temelidir.
Farkl? takvim türleri, genellikle takvim ba?lang?çlar?n?n farkl?l???ndan kaynaklanm??t?r. Toplumlar, kendileri için önemli gördükleri dini, siyasi, sosyal ya da ekonomik olaylar? takvim ba?lang?c? olarak benimsemi?lerdir. Örnek: Romal?lar Roma'n?n kurulu?unu, Müslümanlar Hicreti, H?ristiyanlar Hz. ?sa’n?n do?umunu gibi...
TÜRKLER?N KULLANDIKLARI TAKV?MLER
1)Oniki Hayvanl? Türk Takvimi:
On iki Hayvanl? Takvim 'in Türkler 'e özgü olmas?, Türkler 'in çok eski dönemlerden itibaren astronomi bilimi ile yak?ndan ilgilendiklerini gösterir.
a)?slam'dan önceki Türklerin kulland?klar? bilinen ilk takvimdir.
b)Güne? y?l?n? esas al?r. Buna göre bir y?l, 365 gün, 5 saatten biraz fazlad?r.
c)Her y?la bir hayvan ad? verilmi?, 12 y?l bir dönem kabul edilmi?, aylar; birinci ay, ikinci ay... olarak adland?r?lm??t?r.
d)Bu takvimde y?lba?? 22 Aral?k’t?r.
e)Bu takvimde tarih ba?lang?c? yoktur.
f)Bu takvimi Türklerin yan? s?ra Mo?ollar, Çinliler, Hintliler ve Tibetliler de kullanm??lard?r. Halen Orta Asya’da baz? topluluklar taraf?ndan kullan?lmaktad?r.
2)Hicri Takvim:
a)Ay y?l?n? esas al?r. (Ay'?n Dünya çevresindeki yörüngesinde bir dönü?ü 29,5 gündür. Bu nedenle hicrî takvimde aylar 29 ilâ 30 gün çekmektedir. Ay'?n Dünya çevresinde on iki dönü?ü, bir ay y?l? olmaktad?r. Bir ay y?l? ise 354 gündür. Hicrî y?l, milâdî y?ldan 11 gün daha k?sad?r.)
b)Hicrî takvim, Hz. Ömer zaman?nda düzenlenip kullan?lmaya ba?lanm??t?r.
c)Ba?lang?ç olarak Hz. Muhammed'in Mekke'den Medine'ye göçü (622) kabul edilmi?tir. Bu nedenle Miladi Takvim ile Hicri Takvim aras?nda 622 y?ll?k bir fark bulunmaktad?r.
d)Hz. Ömer zaman?nda düzenlenerek uygulanmaya konulmu?tur.
e)Hicri- Kameri olarak da adland?r?lan bu takvim, Türkler 'in ?slamiyet'i benimsemesinden sonra, bir çok ?slam ülkesinde kullan?ld??? gibi Müslüman Türkler taraf?nda da benimsenmi?tir..
f)Türkiye Cumhuriyeti'nin bat?l?la?ma ve ça?da?la?ma yolunda yapt??? ink?laplar sonucunda 25 Aral?k 1925'te yürürlükten (uygulama tarihi:1 Ocak 1926) kald?r?lm??t?r.
g)Günümüzde sadece dini günlerin, gecelerin ve aylar?n belirlenmesinde kullan?lmaktad?r.
3)Celali Takvimi:
a)Güne? y?l?n? esas alm??t?r.
b)Büyük Selçuklu Sultan? Melik?ah döneminde eski ?ran takvimi esas al?narak haz?rlanm?? ve uygulanmaya ba?lanm??t?r. Bu Takvime, Takvim–i Melik?ahi de denilmi?tir. (B.Selçuklularda Sultan Melik?ah'?n iste?i ile Nizamülmülk taraf?ndan Ömer Hayyam’?n ba?kanl???nda bir komisyona haz?rlat?lm??t?r.)
c)Hicri takvimin kullan?m?na devam edilmi?, Celali takvim yaln?zca ekonomik i?lerin düzenlenmesinde kullan?lm??t?r.
d)Ba?lang?ç tarihi olarak 1079 y?l? al?nm??t?r.(Hicri 471 y?l?n?n ramazan ay?n?n 9.gününden (Miladi 15 Mart 1079) itibaren uygulanmaya ba?lanm??t?r.)
e)Büyük Selçuklular?n d???nda Ekber ?ah zaman?nda (1556–1603) Hindistan'da kurulan Babürlüler de kullanm??t?r.
f)Babür ?mparatorlu?u taraf?ndan da kullan?lm??t?r.
g)Nevruz (21 Mart) y?lba?? olarak kabul edilmi?tir.
h)Melik?ah’?n ölümünden sonra terk edilen bu takvimden yarararlan?larak gregoryen takvimi olu?turulmu?tur.
i)Osmanl?’daki devletin resmi takvimi demek olan müneccimba?? takvimleri de celali takvimi düzeninde haz?rlanm??t?r.
4)Rumi (Malî) Takvim:
a)Güne? y?l?n? esas alm??t?r.
b)Ba?lang?ç olarak hicri takvimde oldu?u gibi Hz. Muhammed 'in Mekke'den Medine'ye göçü (622) kabul edilmi?tir.
c)Hicri- ?emsi olarak ta adland?r?lan bu takvim Osmanl? Devleti'nin I. Mahmut zaman?nda bat? ile ekonomik ili?kilerini düzenlemeye yönelik olarak (Hicri 1089, miladi 1678 ) kullan?lmaya ba?lanm??t?r. Hicri 1255/miladi 1839’da ise bütün resmi ve mali i?lemler Rumi takvime ba?lanm??t?r. 1870 y?l?na kadar mali tarihin yan?na hicri tarih de konmu? ve bu ?ekilde uygulanm??t?r. Ancak hicri takvim ile miladi takvim aras?ndaki 11 günlük farktan dolay?, bu iki takvimin kullan?lmas?nda çe?itli problemler ortaya ç?km??t?r. 1870 y?l?nda ç?kar?lan bir kanunla Gregoryen takvimine geçildi. Rumi 16 ?ubat 1332 ,1 Mart 1333 (1 Mart 1917 ) olarak kabul edildi. Böylece 13 günlük fark giderilmi? oldu.
d)Mart ay? ba?lang?ç kabul edilmi?, 1926' da resmi i?lerden, 1982'de de ekonomik i?lerden kald?r?lm??t?r.
5)Miladi Takvim:
a)Güne? y?l?n? esas alm??t?r.
b)?lk ?ekli M?s?rl?lar taraf?ndan olu?turulmu?, Roma ?mparatorlar?ndan jul Sezar zaman?nda MÖ. 46'da geli?tirilmi?, 1582'de Papa XIII. Gregoryen taraf?ndan bugünkü ?ekle getirilmi?tir.
c)B?lang?ç Hz. ?sa’n?n do?umu’dur. Bu tarih s?f?r say?larak öncesine MÖ, sonras?na da MS denilmi?tir.
d)1 Ocak 1926'dan itibaren Türkiye'de tamamen yürürlü?e girmi?tir. (Ülkemizde 1 Mart 1926'da milâdî takvim kabul edilmi?tir. Rumî takvim ise bütçe ayarlamalar?nda kullan?lm??t?r. 1983 y?l?nda malî y?lba??n?n Ocak ay?n?n birinci gününe al?nmas?yla da tamamen kullan?mdan kald?r?lm??t?r.26 Aral?k 1925 tarihinde ç?kar?lan bir yasayla di?er bütün takvimler yürürlükten kald?r?larak yerine, bugün kulland???m?z milâdî takvim kabul edilmi?tir.).
e)Böylece Türkiye, ekonomik, sosyal, kültürel ve siyasal alanlarda Avrupa devletleri ile ili?kilerini geli?tirmeye ve ça?da?la?maya yönelik önemli bir ad?m atm??t?r.
f)Günümüzde dünya devletlerinin birço?u bu takvimi benimsemi?tir.
 Hicri Takvimle Miladi Takvim Aras?ndaki Farklar Nelerdir?
1) Hicri Takvim AY y?l?n?, Miladi Takvim GÜNE? y?l?n? esas al?r. Bu yüzden ikisi aras?nda 11 gün fark vard?r.
2) Ba?lang?ç tarihleri farkl?d?r. 
Hicri Takvimde ba?lang?ç tarihi Hazreti Muhammed'in Mekke'den Medine'ye hicret etti?i tarih olan 622 y?l?d?r. 
Miladi Takvimde ise ba?lang?ç Hz. ?sa'n?n do?um tarihi 0 y?l?d?r.
TAKV?MLER?N DÖNÜ?TÜRÜLMES?
Hicri Takvimden Miladi Takvime Çevirme ??lemi
Formülü:
1. i?lem: HY /33=X
2.??lem: HY – X = Y
3. ??lem: 622 + Y= Miladi Y?l
Miladi Takvimden Hicri Takvime Çevirme ??lemi
Formülü:
1. i?lem: MY- 622=X
2.??lem: X /33= Y
3. ??lem: X + Y= Hicri Y?l
NOT: Yukar?daki formüle göre rakamlar 33’e bölünürken;1000’de 30 kez, 100’de üç kez, son iki rakam 33’ten küçükse 1 kez, büyükse 99’a kadar 2 kez,99’da 2 kez kabul edilmelidir.
SORU: Hicri 1340 y?l?n? Miladiye çeviriniz.
Hicri=1340 Miladi=?
1340 ÷ 32 = 40,6 (Yakla??k 41)
1340 – 41 = 1299
1299 + 622= 1921
SORU: Miladi 1998 y?l?n? Hicri takvime çeviriniz.
Miladi=1998 Hicri=?
1998 - 622 = 1376
1376 ÷ 33 = 41,7 (yakla??k 42)
1376 +42 = 1418
Rumi Takvimden Miladi Takvime Çevirme ??lemi
SORU: Rumi 31 Mart 1325 , Miladi=?
31 Mart 1325
+ 13 584 ?ki takvim aras?nda 13 gün
______________ 584 y?l fark vard?r.
13 Nisan 1909
Miladi Takvimden Rumi Takvime Çevirme ??lemi
Miladi 29 Ekim 1923 , Rumi=?
29 Ekim 1923
- 13 584
_______________
16 Ekim 1339
ZAMANIN BEL?RG?NL???
?ncelenen olaylar?n tarihi biny?l, yüzy?l ya da y?l olarak saptan?r. E?er y?l verilmemi?se, o olay?n tarihi belirgin de?ildir. Y?l? belli olmayan olay?n ay?, günü hatta saati bile verilse o olay?n zaman? belirgin olmaz. Tarihlerde aran?lacak s?ra; y?l (s?ras?yla y?l, yüzy?l, biny?l), ay, gün ve varsa saattir.
1. Cumhuriyet 1923'te ilen edildi.
2. K?r?m Sava?? XIX. yüzy?lda yap?ld?.
3. ?lkyaz? MÖ. IV. Bin y?lda bulundu.
4. Atatürk Samsun'a May?s 1919'da ç?kt?.
5. Saltanat 1 Kas?m 1922'de kald?r?ld?.
6. Son Osmanl? Meclisi 12 Ocak 'ta aç?ld?.
Yukar?da verilen örneklerden 6'n?n zaman? y?l verilmedi?i için belirgin de?ildir. Di?erlerinin belirginlik s?ras? ise; 5, 4, 1, 2, 3 tür.
Tarihi olaylar?n olu? zaman?n?n daha belir­gin olmas? için önce y?l?n, ay?n ve günün belli olma­s? ?artt?r. Mesela 29 May?s 1453, ?stanbul’un Fethi.
YÜZYIL KAVRAMI
100 y?ll?k zamana as?r veya yüzy?l denir. Tarihi olaylar?n zaman? belirtilirken takvimlerin ba?lang?c? esas al?narak önce ya da sonra kelime­leri kullan?l?r. Miladi takvime göre Hz. ?sa'n?n do?umu 0 kabul edilmi? ve önceki tarihler M.Ö (Milattan Önce), sonraki tarihler M.S. (Milattan Sonra) olarak adland?r?lm??t?r.
Milattan sonraki tarihler günümüze do?ru artarak gelirken, milattan önceki tarihler günümüzden artarak uzakla??r.
Uzun zaman aral?klar?n? daha iyi incelemek için biny?l, yüzy?l, yar? yüzy?l ve çeyrek yüzy?l gibi bölümlemeler yap?lm??t?r.
Mesela, M.Ö 970 y?l? için M.Ö birinci bin deni­lir.
Milattan önce II. yüzy?l, Hz. ?sa'n?n do?u­mundan önceki 200–101 y?llar?n? kapsar.
Milattan önce do?an Büyük ?skender'in ya­?am y?llar? 356–323 olarak ifade edilir.
Milattan sonra do?an Mimar Sinan'?n ya­?am y?llar? 1490–1588 olarak ifade edilir.
Milattan önce 2100 tarihi M.Ö 2000 tarihe göre günümüzden yüzy?l daha geridedir.
M.S 1700 y?l?. M.S 1600 y?l?na göre bir yüzy?l daha yak?nd?r.
M.S. 1453 y?l?
M. S XV. yüzy?l?n ikinci yar?s? ya da üçüncü çeyre?idir.

M.Ö 1453 y?l?
M.Ö. XV. yüzy?l?n birinci yar?s? ya da ikinci çeyre?idir.

 

Videolu Soru zmleri

?km?? Sorular

Facebook Sayfam?z

Mesleki ve Teknik E?itim

Mesleki ve Teknik E?itim
mod_vvisit_countermod_vvisit_countermod_vvisit_countermod_vvisit_countermod_vvisit_countermod_vvisit_countermod_vvisit_counter
mod_vvisit_counterBugn12
mod_vvisit_counterDn693
mod_vvisit_counterBu Hafta7535
mod_vvisit_counterBu Ay20175
mod_vvisit_counterToplam7718232

Kimler evrimii

Şu anda 10 ziyaretçi çevrimiçi

[+]
  • Increase font size
  • Decrease font size
  • Default font size
  • default color
  • blue color
  • green color
Ödev