TalebeDunyasi.Com | Öğrenci Ödev Portalı

Radyasyonun geç dönem etkileri,isinlamadan aylar hatta yillar sonra ortaya çikan ve çogu kez ölümcül olan bir dizi hastalik ve antiteyi kapsamaktadir. Radyasyonun geç etkilerinin basinda kisirlik ve katarakt gelmektedir. Radyasyonun deterministik etkilerinden olan bu belirtiler,canli dokulardaki hücre ölümü sonucunda ortaya çikmaktadir. Radyasyonun deterministik etkilerinin gelisiminde,maruz kalinan radyasyon miktari önemli olup alinan doz arttikça olusacak hücre hasari da buna paralel olarak artmaktadir.

Yaklasik 15 yil ve üzerinde devamli olarak radyasyona maruz kalanlarda ve korunma sartlarini yerine getirmeyenlerde katarakt riski oldukça yüksektir. Göz mercegi,birçok doku ve organin aksine hücre yenilenmesi ve çogalmasi göstermediginden,maruz kalinmasina müsaade edilen maksimum radyasyon dozu,diger organlar için belirtilen dozlarin %30’u düzeyinde tutulmaktadir.tüm çalisma hayati boyunca,yavas yavas ve tolare edilerek alinacak 15 Sv (1500rem)’lik isinlama dozu katarakt olusturmazken.2Sv(200rem)’lik ani radyasyon dozu,5 yila kadar varan latent bir periyot sonrasinda katarakta yol açar.
Radyasyonun gecikmis dönem etkileri arasinda dogal yasam süresinin kisalmasi,kromozom aberasyonlari ve kalitsal etkiler,kan yapici organlarda depresyon etkisi ile gelisen lösemi basta olmak üzere tiroit,meme,gastrointestinal sistem ve akciger gibi birçok organda artan kanser riski gelmektedir. Bu türden sonuçlar radyasyonun stokastik etkileri olarak ifade edilmekte,görülme olasiligi sogurulan doz ile artarken,siddeti dozdan bagimsiz olarak gerçeklesmektedir. Stokastik etkiler düsük seviyeli isinlamalarda bile görülebilen radyasyon hasari olarak ifade edilmektedir.
GÜVENLI RADYASYON DOZU SINIRLARI
Radyasyonla çalisan personel için 50mSv/yil(5rem/yil),diger bireyler içinse 5mSv/yil(0,5rem/yil)’dir. Ayrica bu dozlar,radyasyonla çalisan personel için 1 saatte yaklasik 2mrem(20 Sv),1 günde 20 mrem(200 Sv),1 haftada 0,1 rem(1000 Sv) sinirini da asmamalidir.bu personelin tüm is yasami boyunca maruz kalacagi maksimum radyasyon dozu ise “D=5 (N-18) rem veya D=50(N-18)mSv” olarak hesaplanmaktadir.