TalebeDunyasi.Com | Öğrenci Ödev Portalı

DALGALARIN KIRILMASI

                Dalgaların derinlikleri farklı bir ortamdan diğerine geçerken doğrultu değiştirmesine kırılma denir. Derinliği değişen dalga leğeninde dalganın hızındaki değişme dalgaların doğrultu değiştirmesine neden olur.

Derin ortamdan sığ ortama gönderilen dalgaların yayılma doğrultusu, derin ve sığ ortamları bir birinden ayıran sınır yüzeye dik olursa değişmez. Sadece dalga boyları değişir. Her iki ortamdaki dalgalara bir stroboskopla uygun bir frekansta bakılırsa duruyormuş gibi gözlenir. O halda ortam değiştiren dalgaların frekansı değişmez.

                Derin ortamdan sığ ortama gönderilen atmaların yayılma doğrultusu ortamları birbirinden ayıran sınır yüzeye dik değilse derin ortamdan sığ ortama geçen dalgalar doğrultu değiştirirler. Gelen dalga ile kırılan dalga arasındaki ilişki incelenecek olursa;

                Ayrılma: Dalgaların yayılma hızı ortamın fiziksel özelliğine ( kırılma indisi ) bağlıdır. Ortamın kırılma indisi de dalganın frekansına bağlı olmaktadır. Dalgaların frekansı arttıkça ortamın kırıcılık indisi azalır. Sığ ortama geçen dalgaların hızı büyür.

                Derin ortamdan sığ ortama yüksek frekanslı dalgalar gönderilirse gelme açısı değişmediği halde kırılma açısı gelme açısından küçük kalma koşulu ile büyür. O halde sığ ortam yüksek frekanslı dalgalara karşı daha az kırıcılık göstermektedir. O halde ortamın kırıcılık indisi frekansa bağlı olarak değişmektedir. Kırıcılık indisinin dalgaların frekansına bağlı olduğu ortamlara ayırıcı ortam bu olaya ayrılma denir.

                NOT : Dalgaların bu davranışı beyaz ışığın prizmadan geçerken renklerine ayrılması ile benzerlik gösterir.

Kaynak: www.uzmanfizikci.com