TalebeDunyasi.Com | Öğrenci Ödev Portalı

Anasayfa Site Haritas? E?itim Haberleri Ara
 
2011-2012 Y?l? 9.S?n?f Edebiyat Kitab? Cevaplar?
2011-2012 Y?l? 9.S?n?f Edebiyat Kitab? Etkinlik Cevaplar?

1.GÜZEL SANATLAR ?Ç?NDE EDEB?YATIN YER?
HAZIRLIK

1.Foto?raftaki sanatç?n?n çal???rken yapt??? fiziksel hareketleri “tiyatro” , “pandomima”; içinde bulundu?u ruh halini “?iir”, “öykü” , “roman” gibi sanat türlerinde konu olarak i?lenebilir.

2.Heykel mermer; heybe iplik ; karikatür ise çizgi ve yaz? malzemelerini kullan?r.Bu ürünlerin hepsi birbirinden farkl?d?r, çünkü hepsinin malzemesi ve amac? birbirinden farkl?d?r.

3. Edebiyat;duygu dü?ünce ve hayallerin kar??m?zdakilerde hayranl?k uyand?racak ?ekilde yani güzel ve etkili olarak yaz? ya da söz ile ifade edilmesi sanat?d?r.

GÜZEL SANATLAR ?Ç?NDE EDEB?YATIN YER?
Sanat insan?n güzellik kar??s?nda duydu?u heyecan ve hayranl??? uyand?rmak için ortaya koydu?u yarat?c?l?kt?r.Sanat?n temelinde insan sevgisi,ho?görü,yaratma özgürlü?ü vard?r.
Sanat insan?n varl?k ?artlar?ndan biridir.?nsan?n oldu?u her yerde sanat vard?r.(Ma?ara resimleri,antik süs e?yalar?,i?lenmi? kap kaçak vb.) Sanat?n amac? da zaten insanlarda güzel duygular uyand?rmak,insan hayat?n? renklendirmek,güzelle?tirmektir.Resim,tiyatro,?iir,dans,müzik ve kitaplar?n olmad??? bir dünyada
ya?ad???m?z? dü?ünürsek sanat?n insan hayat? için ne kadar vazgeçilmez ve önemli oldu?unu anlar?z.
?nsanlar kendilerini farkl? araçlarla ifade edebilirler.Kimisi resimle,müzikle,dansla heykelle kimisi de ?iirle,romanla,hikayeyle yani edebiyat vas?tas?yla ifade ederler.
?nsano?lu hayat? boyunca güzeli istemi?tir.Sözüne yaz?s?na(edebiyat),sesine (müzik)kullanabildi?i
renklere(resim),ya?ad??? mekana(mimarl?k),i?leyebildi?i her türlü maddeye(heykelt?ra?)güzellik vermek

insano?lunun ya?am felsefesi olmu?tur ki bu da güzel sanatlar dedi?imiz ?ubeleri do?urmu?tur
Edebiyat bu güzel sanatlar?n bir koludur.Edebiyat;sözde ,yaz?da,dü?üncede,hayalde güzellik demektir.
Edebiyat;dil ile gerçekle?tirilen,malzemesi dil olan güzel sanat etkinli?idir.Edebi eser öncelikle sanat de?eri
olan eserdir.Edebi eserlerde dikkatle kullan?lm?? bir dil vard?r.
Bilim nas?l ki akla, mant??a,ö?retmeye yönelik ise sanat da insan ruhunu doyurmaya,güzelle?tirmeye yöneliktir.

?NCELEME
1.“Bir Yanl??? A?k Ad?na Dokumak” adl? metin bir güzel sanat eserinden al?nm??t?r. Çünkü;

· Dil ?iirsel i?levdedir. (Di?erinde göndergesel i?levdedir.)

· Yazar a?k konusunda kendisinde uyand?rd??? duygular? öznel ve lirik bir ?ekilde dile getirmi?tir.(Di?er metinde yazar dü?üncelerini nesnel olarak ö?retici bir tarzda anlatm??t?r.

· ?lk metinde yazar fayda de?il güzellik amac? güder.(Di?eri bilgilendirici ve nesneldir.)

2. Sanat?n ne oldu?u ve amac? tan?mlanmaktad?r. Bilimde ele al?nan, incelenen, i?lenen konular güzel sanatlarda da i?lenebilir.Bilim dallar?na ait veriler güzel sanatlarda kullan?labilir.Güzel sanatlar ile bilim aras?nda dilin i?levi, konunun ortaya konu?u(duygu-dü?ünce)ve amac? bak?m?ndan farkl?l?klar vard?r.

3.Yazar a?k? kendinde uyand?rd??? ça?r???mlarla öznel bir ?ekilde tan?mlam??t?r.A?k? sonsuz türkü, bir çoban?n tutturdu?u ?sl?k, bir k?z?n m?r?ldand??? ezgi, duru ve temiz olarak tan?mlam??t?r.

4.Sanat insano?lunun varl?k sebebi oldu?u için “insan” olan her yerde “sanat” da olmu?tur.Bu yüzden insan etkinlikleri güzel sanatlarda çok etkilidir ve güzel sanatlarda duygu ön planda oldugu için büyük ölçüde yer almaktad?r…

SAYFA 14
4)Metne göre son derece kompleks bir kimli?e sahip olan insan?n yarat?l??tan gelen “güzellik” duygusu

· yeni güzellikler yaratma iste?i,

· ya?ad??? do?a ve hayata yepyeni bir düzen ve biçim verme gayreti sanat?n olu?mas?na kaynakl?k eder.

5) Metne göre güzel sanatlar, kulland??? malzemeye göre s?n?fland?r?lm??t?r. Malzeme sanatkâr?n güzellik anlay???n?n ortaya ç?kmas?na yard?mc? olur. Sanatkâr?n malzemeyi kullanabilme yetene?i, hüneri ve ustal??? insanda heyecan ve hayranl?k uyand?rabilir.

6) Foto?raflardaki ?amdan ve heykelin malzemesi mermerdir. Bu nesnelerin ikisi de sanat eseri say?lamaz.Çünkü ?amdan sanat de?il fayda amac?n? güder.Mermeri heykele dönü?türen heykeltra??n yapt??? i? ise sanat eseri olmas? dolay?s?yla duygular?n , hayallerin ve dü?üncelerin yans?mas? olarak s?n?rl? olmayan bir i?tir.Zenaat sanata fayda boyutu kazand?ran etmendir.

7. Edebiyat Dili / Edebi Dil” adl? metnin ikinci paragraf?na göre güzel sanatlar duygu ve dü?üncelerin heyecan ve hayranl?k uyand?racak biçimde ifadesidir.?nsan akl?, gönlü ve ruhunun var etti?i suni güzellik. ?nsandaki güzellik duygusunun çe?itli malzemelerle somut hale getirilmesidir.


SAYFA 15
8.Edebiyat?n görevi, insan? insana tan?tma; insan? iyiye, güzele,do?ruya yöneltme biçiminde aç?klanm??t?r. Özlemler, duygular, tutkular, dü?ler insana özgü özelliklerdir. Edebiyat bu hasletleri öznel ve ki?isel olarak dilin duygusal boyutuyla dile getirir. Ma?ara devrinde duvarlara yapt??? resimlerle. Ya?ad??? ?ehirlerde yapt??? mimariyle. E?lenmekiçin yapt??? müzikle. Güzellik duygusunu payla?mak için yapt??? resimlerle. Duygular?n? dile getirmek için dil ile yapt??? ?iir, öykü, roman. Tiyatro vb. ile

9.Sanat eserleri sanatç?s?ndan ba??ms?z olamaz. Sanat eseri sanatç?n?n duygusu etraf?nda biçimlenir. Sanat eseri biriciktir. Bir sanat eserindeki duygular, ba?ka bir sanat eserinde birebir, oldu?u gibi aynen yans?t?lamaz. Sanat eserleri konu ve tema bak?m?ndan birbirine benzeyebilir; ancak sanatç?lar?n izledi?i yol (izlek-üslup) birbirinden farkl?d?r.

SAYFA 16
ö?retici metinler:
1-okuyucuya bilgi verme amac? vard?r.
2-kurgu de?ildir gerçekler dile getirilir
3-aç?klay?c? anlat?m türüyle kaleme al?n?r
4-sade bir dille yaz?l?r,üslup kayg?s? yoktur
5-sanat kayg?s? ta??maz
6-dil göndergesel i?levde kullan?l?r

sanatsal metinler :
1-okuyucuya estetik zevk vermek amac?yla yaz?l?r
2-okuyucuda merak uyand?r?r
3-dil sanatsald?r,üslup kayg?s? vard?r
4-öyküleyici ve betimleyici analt?m türüyle kaleme al?n?r
5-bilgilendirme amac? yoktur
6-ki?i,zaman,mekan,tarih de?i?tirilebilir
7-olaylar gerçek yada kurmacad?r.

11. Bir ?iirle türkünün benzer ve farkl? yönleri:

1.Benzerlikler: Dil ?iirsel i?levinde, güzellik amaçlar?n?n olmas?, güzel duygular? dile getirmi?lerdir.Ahenk

Farkl?klar: Türkünün bir ezgiyle söylenmesi , güzel sanatlardan müzik dal?na girmesi,ayn? konu ve temada olsalar bile i?leni? tarz?(izlek-üslup) farkl?

1.Ö?retici metin veya sanat metni olarak dili kullanarak aktarm??lard?r. Edebiyat?n kulland??? ana malzeme dil, müzikte, tiyatroda, sinemada, operada ve hat sanat?nda önemli ölçüde kullan?l?r.


YORUMLAMA-GÜNCELLEME
1.Sözcükler aras?nda mant?ksal bir ba? oldu?undan ve bir anlam ortaya ç?k?p ileti?im gerçekle?ti?inden.

2) siz olsan?z a?k? neye benzetirdiniz?

3) Sanat tan?m? her geçen gün daha da geli?tirilerek yap?lmaktad?r. Ak?mlar, sanat anlay??lar? farkl?la?t?kça sanat?n tan?m? da fark? ?ekillerde yap?lmaktad?r. Bu tart??ma daha da sürecektir.

4.Bilim ( Tarih, sosyoloji, biyoloji, t?p, psikoloji vb.) Di?er sanat dallar?(müzik,tiyatro,sinema,opera,hat vb.) Günlük konu?malar, Felsefe alanlar?nda.

5. ?lk Sanat Dal? Hangi Tarihte Ortaya Ç?km??t?r? ?lk Sanat Dal? Nedir? ?lk Sanat Dal?

Bilinen en eski sanat dal? resimdir. Bugün ma?ara sanat? olarak adland?r?lan ve dünyan?n bilinen en eski resimleri Bat? Avrupa'da tarihöncesi dönemlerden kalma ma?aralar?n duvarlar?na ve tavanlar?na çizilmi? mamut bizon at bo?a gibi av hayvanlar?n?n resimleridir. Bu resimler Yontma Ta? Devri'nin ya da Paleolitik Ça?'?n son dönemlerinde ya?am?? ma?ara insanlar?nca yap?lm??t?r.



Bu soruya ba?ka bir bak?? aç?s?yla cevap ?öyle cevap verebiliriz:
?nsan?n oldu?u her yerde sanat oldu?una göre, insano?lu yeryüzünde ilk ortaya ç?kt??? devirden itibaren sanat da yapm??t?r.

6) Orhun Kitabeleri ya da Göktürk Yaz?tlar? hem EDEB? hem de TAR?H? bir metindir..Dil, yabanc? etkilerden uzak ve yal?n bir Türkçe'dir. Yaz?tlarda yer yer gerçekçi tarih dili, yer yer ele?tiri cümleleri, yer yer de güçlü bir söylev dili kullan?lm??t?r. Yaz?tlarda aliterasyonlu (ses tekrar?na dayal?) bir söyleyi? vard?r. Ayr?ca hükümdar Bilge Ka?an’?n a?z?ndan Türk halk?na seslenen e?siz bir hitabet örne?idir.

Bu kitabe çok geli?mi?, zengin kelimeli bol mecazl? edebi bir hitabe örne?i olarak yaz?lm??t?r.??te bu sebeplerden Göktürk Yaz?tlar? edebi bir eserdir.Göktürk Yaz?tlar? edebi metin olmakla beraber tarihi bir belge niteli?ini de ta??r.



DE?ERLEND?RME :
1) B
2) B
3) D , D, Y(dil olan) , D
4) SANAT VE ZANAATIN ORTAK VE FARKLI YÖNLER?

4.Farklar?:

· Sanat eseri biriciktir; zanaat eseri ise ço?alt?labilir.

· Sanat eseri al???lm???n d???nda özgündür; zanaat eseri al???lm?? bilinen tekrar edilendir.

· Sanatta yarat?c?l?k ön planda olmas?na kar??l?k zanaatta ustal?k ön plandad?r.

· Sanat eseri güzellik amac? güder; zanaat ise yarar amac?.

· Sanatç? eserini olu?tururken para kazanma amac? gütmez; zanaatç? para kazanmak ister.

Benzerlikleri:

· Her ikisi de el eme?i ister.

· Her ikisi de biçim olu?turur.

· Her ikisi de bir beceri izlenimi verir.

· Her ikisinin de temelinde bir tasar?m vard?r.

ARA?TIRMA:
Ø Söz ve manay?, yani insan dima??nda yer eden her türlü bilgileri ve insan karakterinin en büyük duygular?n?, bunlar? dinleyenleri veya okuyanlar? çok alakal? k?lacak surette söylemek ve yazmak sanat?.Bugün içindir ki edebiyat, ister nesir halinde olsun, ister naz?m ?eklinde olsun, t?pk? resim gibi, heykelt?ra?l?k gibi, bilhassa musiki gibi, güzel sanatlardan say?la gelmektedir.

Ø Be?eriyette en müspet ilim ve en ince teknik esaslar?na dayanan hayatla ve kanla kar??la?mak kendileri için al?nda yaz?l? olan askerlik gibi yüksek bir idealist meslek dahi, kendini içinde bulundu?u topluma anlatabilmek ve bu büyük insanl?k ve kahramanl?k yolculu?una haz?rlayabilmek için, uyand?r?c?, hedefleyici, yürütücü ve nihayet fedakar ve kahraman yap?c? vas?tay? edebiyatta bulur.

ATATÜRKÇÜ DÜ?ÜNCEDE YER ALAN TEMEL F?K?RLER? KAPSAYAN BAZI KONULAR

GÜZEL SANATLAR – M?LLETLER?N TANINMASINDA GÜZEL SANATLARIN ROLÜ

HAZIRLIK
1. Atatürk, heykelt?ra?l?k sanat?n? bir milletin uygarl??? ilerili?i ve geli?mi?li?i ölçütleri içersinde de?erlendirir.
2. Kültür: Bir toplumun tarihsel süreç içinde üretti?i ve ku?aktan ku?a?a aktard??? her türlü maddi ve manevi özelliklerin bütününe kültür denir.

Kültürlü olmaksa; bilgili olmak, görgülü olmak anlam?na ifade eder ki, kültürlü ki?i de uygarl?ktan faydalanan, e?itimli ki?idir.Kültür çok yönlü bir alan? kavramd?r ve kültürel faaliyet denilince akl?m?za pek çok etkinlik gelebilir: Örne?in

Konser, sergi, tiyatro, festival (Adana Alt?n Koza Film Festivali) Öykü ve ?iir yar??malar?(Göksu’da Dört Mevsim Foto?raf Yar??mas? - BEH?Ç ERK?N ÖYKÜ YARI?MASI ), fuar (30. Uluslararas? Mücevher, Tak?, Gümü?, Saat ve Malzemeleri Fuar?), gösteri ( kukla, müzikal, sirk, sahne ve gösteri sanatlar?),söyle?i ( Bizim Gözümüzden Ya?ar Kemal – Ç?ra?an Okumalar? “Ahmet Ümit”) gezi, konferans – seminer, opera-bale, müze…

?NCELEME:
1.?iir, müzik, resim, mimari. Sahne sanatlar?n?n ad?n?n geçmemesinin nedeni, sahne sanatlar?n?n hem müzik hem edebiyat sanatlar?yla iç içe olmas?na ba?lanabilir.
2.Edebiyat, ister nesir halinde olsun, ister naz?m ?eklinde olsun, t?pk? resim gibi, heykelt?ra?l?k gibi, bilhassa musiki gibi, güzel sanatlardan say?la gelmektedir.
3.Atatürk biliyordu ki akla, sanata, bilime, insan haklar?na dayal? uygarl?k, bütün insanl???n mal? olan evrensel bir uygarl?kt?r. Ça?da? uygarl?k düzeyine ula?man?n yolunun dü?ünce ve fikirlere aç?k, sanat, özellikle bilim ve teknik konularda sürdürmek oldu?unu savunmu?tur. Sanat? fenne e?de?er tutmas?n?n nedeni geli?mi?li?in, ilericili?in, uygarl???n temeli olarak gördü?ü içindir.

4.Kültür ve sanat bak?m?ndan evrensel niteliklere ula?mak Atatürkçülü?ün hedefidir. Evrensel çapta eserler ortaya koyarak sanatç?lar, kendileriyle birlikte uluslar?n? da dünyaya tan?t?rlar.
5.

· 1937’de Atatürk’ün direktifi ile Güzel Sanatlar Akademisi’ne ba?l? olarak Dolmabahçe Saray? Veliaht Dairesi’nde Resim ve Heykel Müzesi kuruldu.

· Atatürk Türk müzi?inin evrensel müzikteki yerini bir an önce almas? amac?yla yap?lan çal??malara önderlik etmi?tir. Müzik e?itimi görmeleri için çok say?da ö?renciyi Avrupa’ya göndermi?tir.

· Ankara’da Musiki Muallim Mektebi ile ?stanbul’da Sanayi-i Nefise mekteplerinin aç?lmas?n? sa?lam??t?r.

· 1924 y?l?nda “Musiki ve Temsil Akademisi Kanunu” ç?kar?ld?.

· 1924 y?l?nda mimarl?k, resim ve heykel bölümlerinin yan?na, tezyini sanatlar bölümünün eklenmesiyle geli?iyor


YORUMLAMA – GÜNCELLEME
1.Sanat?n bir toplumun ilerlemesindeki öneminin ve vazgeçilmezli?inin bilincinde olmas?. Atatürk sanat ve sanatç?ya çok fazla önem vermi?tir.Bunu da “ Sanats?z kalan bir toplumun hayat damarlar?ndan biri kopmu?tur” sözü ile peki?tirmi?tir. Atatürk, Türk milletinin manevî ihtiyaçlar?n?n da kar??lanmas? gerekti?ini biliyor ve bu nedenle kültürel kalk?nmaya büyük önem veriyordu.Atatürk, Türk kültür ve sanat?n? dünyaya tan?tmak için çok çal??t?. Bu konuda ara?t?rmalar yap?lmas?n?, sergiler aç?lmas?n? ve kültürle ilgili kongreler düzenlenmesini te?vik etti. Sanat ve sanatç?lar hakk?nda takdir ve te?vik edici sözler söyledi. Bunlardan baz?lar?:"Sanats?z kalan bir milletin hayat damarlar?ndan biri kopmu? demektir.""Hepiniz mebus olabilirsiniz, vekil olabilirsiniz, hatta cumhurba?kan? olabilirsiniz, fakat bir sanatkâr olamazs?n?z." '''"Bir millet, sanat ve sanatkârdan mahrum ise tam bir hayata malik olamaz." Atatürk, sanatç? yeti?tiren kurumlar açt?. Ça?da? Türk sanat?n? geli?tirmek amac?yla Avrupa'ya resim, heykel ve müzik ö?renimi için gençler gönderdi. Bu durum, onun sanata ve sanatç?ya ne kadar önem verdi?ini gösterir.

2.Siyasal ve hukuksal kurumlar, iktisat, teknoloji, din, ahlak, felsefe, edebiyat, sanat, özetle bir “kültür”ü olu?turan bütün ö?eleri içermektedir.

3.

· Her türlü sanat etkinlikleri

· Spor etkinlikleri

· Do?al, kültürel, tarihi ve arkeolojik turizm etkinlikleri

· Halk oyunlar?m?z?n tan?t?m? için festivaller

· Uygarl?kla ilgili seminer, konferans ve toplant?lar

· Türkçe Olimpitayatlar? (Bu y?l 9.su düzenlenen Türkçe Olimpiyatlar? ülkemizi yurt d???nda tan?tmak için yap?lan ve bunu en güzel ?ekilde ba?aran dünyan?n en büyük organizasyonlar?ndan biridir.

DE?ERLEND?RME
1.?air, ya?ad??? toplumu özümseyip bir yol gösterici olarak kendisini sorumlu hisseden ki?idir. ?air gelecekte toplumu olu?turmada, toplumun kültürünü geni?letmede öncüdür.Bu mesaj Atatürkçü dü?üncenin sanatsal yönüyle ili?kilidir.
Ø 2.

Ø Milletlerin …tan?nmas?nda (geli?mesinde)… güzel …sanatlar… etkin rol oynar.

Ø Atatürk, edebiyat? en önemli …sanat… araçlar?ndan biri olarak görmü?tür.

3.D


SAYFA 20
2.EDEB?YATIN B?L?MLERLE ?L??K?S?
HAZIRLIK:
1.Nükleer, Uzay, T?p
2.Paragrafta Ay’a gidecek uzay arac?ndan söz etmektedir.
3.Bilim – kurgu tarz?nda hayallerini ve dü?üncelerini payla?mak amac?yla yazm??t?r. Edebi eserlerdeki hayallerin sonraki y?llarda gerçekle?mesi edebiyat?n bilimsel geli?melere ilham verdi?i sonucuna ula?t?r?r.

SAYFA 21
?NCELEME
1.Metne göre dil iki yönlü ele al?nm??. Bilim yaparken dilin sadece bir araç; ancak edebiyat?n varl??? ve hamuru oldu?u belirtilerek dil ile biçim kurma kayg?s? edebiyat?n i?i oldu?u söylenmi?tir.
2.Gerçekçi bir öyküde, bir romanda, bir oyunda, bilimsel bir konuda söyle?en; felsefeye dayanan bir konuda tart??an; psikolojik bir olay?n içinde ya?ayan insan?n betimleme ya da çözümlemesi yap?l?rken ortaya edebiyat?n, bilim, felsefe ya da psikolojiyle ili?kisi ç?kmaktad?r.
3.Psikoloji ve psikiyatri bilim dal?. Bilim –kurgu, fantastik, dü?lemsel yap?tlarda izleri görülebilir.

4.EDEB?YAT ?LE ?NSANI KONU ALAN B?L?M DALLARININ BENZER VE FARKLI YÖNLER? :

Benzerlikler:

· Dil ortak ö?edir.

· ?nsan taraf?ndan gerçekle?tirilir ve insanlara hitap ederler.

· Her ikisinin de kendine göre yöntemleri vard?r.

· Edebiyat ve bilim evrensel birlik içindedir.

Farkl?l?klar:
· Dili kullanma aç?s?ndan farkl?d?r.(?iirsel – göndericilik i?levi)

· Amaçlar? bak?m?ndan farkl?d?r.

· ?fade edi?leri farkl?d?r.( duygular – dü?ünceler)

· Gerçekli?i ele al??lar? farkl?d?r.(kurmaca- do?al)

· Edebiyat özneldir; bilim ise nesneldir.

SAYFA 22
YORUMLAMA-GÜNCELLEME:
1.Siz bir roman yazsayd?n?z…
2.Eserin etkisini artt?rmak, gerçekli?i bütünüyle ve sa?l?kl? olarak verebilmek, konunun tam ve eksiksiz olarak ele al?nabilmesi için bilimlerden yararlanm??t?r. Evet incelenebilir.Çünkü; bilimler de edebiyat gibi insan?n her türlü etkinli?ini, do?al varl?k ve görünü?ünü inceleyebilir.
3.Dilin i?levi – yaz?l?? amaçlar? – ifade edi? biçimleri – gerçekli?i ele al?? biçimleri – anlam de?eri bak?m?ndan ( tek anlam/ çok anlaml?l?k) farkl?l?klar vard?r.

DE?ERLEND?RME
1. D -D - Y - D - D - Y
2. C ( Mehmet Rauf’un “Eylül” roman? Türk edebiyat?n?n ilk psikolojik roman? kabul edilir.

3. Edebi eserlerin temas?nda bir sanata özgü bak?? aç?s?, insan?n( kahramanlar?n?n) sanata özgü bak?? aç?s? hakk?nda söyle?irken, tart???rken kahramanlar?n?n betimleme veya ruhsal çözümlemesi yap?l?rken yans?t?labilir.

4. Edebiyat?n görevi, insan? insana tan?tma; insan? iyiye, güzele, do?ruya yöneltme oldu?undan, ?nsana ait özlemleri, duygular?, tutkular?, dü?leri edebiyat dile getirdi?ine göre insan faaliyetlerine yer verecektir.

D?L?N ?NSAN VE TOPLUM HAYATINDAK? YER?, ÖNEM?
HAZIRLIK:
1)
· (a) Dilin i?levi yönünden: ?iirsel i?lev – Göndericilik i?levi

· (b) Yaz?l?? amac? yönünden: duygular? harekete geçirmek – bilgi vermek, ö?retmek

· (c) ?fade edi? yönünden: Okurun duygusuna ve sezgisine seslenen ifadeler bulunur – gerçeklik oldu?u gibi aktar?l?r.

· (ç) Öznellik – nesnellik yönünden

· (d) Anlam de?eri yönünden: Çok anlaml?l?k – tek anlaml?l?k


SAYFA 23
?nsano?lunun kendini geli?tirmesi ( bugünkü medeniyet seviyesine ula?mas? ) dil arac?l??? ile olmaktad?r.Dil sayesinde bütün birikimlerini sonraki ku?aklara aktar?r, sonraki ku?aklar da kendilerine ula?an bu birikimlere yeni ?eyler ekleyerek zenginle?tirir bir sonraki ku?aklara aktar?r.AYRICA D?L OLMASAYDI:
v DUYGULARIMIZI VE DÜ?ÜNCELER?M?Z? BA?KALARINA AKTARAMAZDIK
v GEÇM???M?ZDEN H?Ç HABER?M?Z OLMAZDI.
v E??T?ME, B?L?ME SANATA EDEB?YATA YAN? HER ?EYE YABANCI KALIRDIK.
v ÖTEK? CANLILARDAN PEK B?R FARKIMIZ KALMAZDI.ARAMIZDAK? ?L??K? B?RTAKIM JESTLERDEN, BA?IRMALARDAN OLU?AN B?R DÜZENE DAYANIRDI…
v E?ER YAZI BULUNMASAYDI BUNDAN 5500 YIL ÖNCEK? SÜMER MET?NLER?NDEN ONLARIN YA?AMLARINI Ö?RENEMEZD?K, BA?KA ULUSLARI TANIYAMAZ

2) D?L OLMASAYDI NELER OLURDU?

?NCELEME
1.Homeros’un destanlar?, Divan ?airlerinin Türkçeye ?ark? söyleten beyitleri,Fikret’in,Mehmet Akif’in ,Ha?im’in ve Yahya Kemal’in kelimelerle sanki bir tablo çizdi?i ?iirleri, Hac? Bayram Veli’nin “gönlüm” ?iiri, Yakup Kadri’nin hat?rlad??? bir halk türküsü,Endülüs’te Raks ?iiriyle metinde ?iir ve dilin gücü aç?klanm??t?r.

2.Türk kültürüne ait ?u bilgiler öne ç?kmaktad?r. Bayram gelene?i, sal?ncak olmas?, dervi?lik gelene?i Türk edebiyat?n?n önemli ?airleri; Fikret, Akif, Ha?im, Yahya Kemal – Türk Halk Edebiyat?ndan Hac? Bayram Veli ( bayramlar) halk türküleri (bahçeye kurulan sal?ncak), Karacao?lan (dervi?lik). Dil sayesinde

· 3. H.Bayram Veli 14. – 15. yy,

· Karacao?lan 17.yy,

· T.Fikret, M. Akif, A. Ha?im, Yahya Kemal 19. ve 20. yy.

· Ayn? yüzy?lda ya?amad?klar? halde onlar? bir noktada birle?tiren olgu dil sayesinde aktar?lan kültürümüzdür.

4.Dervi?lik, abdall?k hakk?nda bilgi edindik. Dervi?ler inançlar? u?runa sab?rla uzun yürüyü?ler yaparlarm??.

5.Deyimler dilin yan ve mecaz anlam kazanma özelli?inden olu?ur. Toplumun dünya görü?ünü, ya?am biçimini, çevre ko?ullar?n?, gelenek – görenek ve inançlar?n?, önem verdi?i varl?k ve kavramlar?, dü?ünme biçimini, nükte ve bulu?lar?… Maddi ve manevi kültür.

6.Baltan?n önemi, odunun ya?amdaki yeri, mutfak kültürü, deniz ve çay çevre ko?ullar?. Deyimlerin genellikle birden çok sözcükten kuruldu?u, deyimlerin aktar?? biçimlerinin bir k?sm? tiyatrovari anlat??la somutla?t?rma yapt?klar?n?…

7.Gözde sözcü?ünü ba?ka dillere çevirdi?imizde tam kar??l???n? bulmay?z; çünkü yan ve mecaz anlam kazanm?? sözcüklerin ba?ka dillere çevrilmesi zordur. Bir dilin kültürü olu?turmada rolü çok büyüktür. Bütün kültür ö?eleri dille aktar?l?r. Dilin kullan?m? bireyin kültür kimli?inin göstergesidir. Ki?inin kültürel biçimlenmesi dille olur.

8.Tarihi Özellikler: Türk medeniyetinin ata dayanmas?, Türk’ün yeryüzüne atl? inmesi, yapt??? sava?lar?.

Sosyal özellikler: ?amanlar?n tanr? kat?na at ile yükselmesi, at k?l?ndan gözlük yapmalar?, dü?ünleri, matemleri, dinlerini ö?reniriz.

1.Gurbet: 1. Do?up ya?an?lm?? olan yerden uzak yer, gurbetlik.2.Gariplik, yabanc?l?k, yuvas?ndan, yurdundan veya kentinden uzakta olma durumu. 3. Yabanc?.

2.a) Edebiyat, b) bilim, c) felsefe, ç) günlük konu?ma

Edebiyatta anlat?m imgelerle ve mecazlarla yap?ld???ndan anlat?m çok güçlüdür. Sanatl?d?r, ho?tur. Bir toplumda yap?lan sanat (edebiyat) kültürdür. Be?enildi?i için yayg?nla?acak böylece dilin kültür ta??y?c?l??? yönünü en iyi biçimde gerçekle?tirecektir.

SAYFA 27
YORUMLAMA – GÜNCELLEME
1.?imdi

2.?çinde bulundu?umuz kültürün parçalar?n? bu ?airlerde buldu?umuz için. Bu ?airlerle ortak kültürü payla?t???m?z için. Dil sayesinde yüzy?llar öncesinin zevki, anlay??? kültürü günümüze ta??n?r.
3.Ayn? dili kullanan toplumun parçalar? oldu?umuz için
4.Felsefe, matematik, astronomi, fizik, kimya, t?p ve müzik gibi bilgi ve becerinin muhtelif alanlar?nda seçkinle?mi? olan, ?bn Sînâ (980-1037) matematik alan?nda matematiksel terimlerin tan?mlar? ve astronomi alan?nda ise duyarl? gözlemlerin yap?lmas? konular?yla ilgilenmi?tir.

DE?ERLEND?RME:

1. Y D D D D

2. D
3. Ki?inin kültürel biçimlenmesi dille olur.
4. …edebi… - …bilimsel…

…kültür…


SAYFA 28 - MET?N
HAZIRLIK
1.En küçük anlaml? dil birli?i sözcüktür. Sözcükler söylenmek istenen bir ifade, bir dü?ünce, bir anlam etraf?nda birle?erek yeni bir anlaml? birim olu?tururlar buna cümle deriz. Cümleler de bir dü?ünce bir görü? etraf?nda bir araya gelerek paragraflar? olu?turur.
2.Yukar?daki tekerlemeye cümle diyemeyiz. Çünkü: Sözcükler, söylenmek istenen bir ifade, bir dü?ünce, bir anlam etraf?nda birle?erek yeni bir anlaml? birim olu?turamam??t?r.

SAYFA 29
?NCELEME
1.Bilgi vermek amac?yla yaz?lm??t?r. Foto?raf ise metinde verilmek istenen iletiyi desteklemek, bahsedilen yaz?tlardan bir görünüm sunmak, okuru bilgilendirmek için konmu?tur.
2.Bugün eski Türk yurtlar? üzerine, özellikle elde bulunan malzeme ve co?rafi durum göz önünde tutularak çok de?i?ik fikirler ileri sürülmektedir.
Cümleyi olu?turamad?k; çünkü verilen sözcüklerle birlikte cümlede bulunmas? gereken di?er ö?eleri kullanamad?k. Eski- çok de?i?ik(s?fat), yurt-lar-?, özellik-le, tut-ul- arak(ekler) üzerine ( yer tamlay?c?s?), elde bulunan malzeme ve co?rafi durum - göz önünde ( belirteç tamlay?c?s?) ileri sürülmektedir ( eylem, yüklem) eksiklikleri nedeniyle…
3.Metnin ilk cümlesiyle ikinci cümlesi aras?nda anlam ba?? vard?r. Her paragrafta bir dü?ünce savunulur. Paragraf? olu?turan cümlelerin anlam ve yap? yönünden bir uyum içerisinde olmas? gerekir. Tek bir dü?ünce etraf?nda olu?tu?undan kendi içinde bir bütünlük gösterir; kendinden önceki ya da sonraki paragraflara bir ba?l?l?k gösterir.
4.?lk anlamda kullan?lanlar: siz, i?, ben, sabah, ak?am, banka… Yan anlamda kullan?lanlar: tespih, bo?u?ma, tartmak…Sözcükler, söylenmek istenen bir ifadeyi, bir dü?ünceyi bir anlaml? birim olu?turmak amac?yla kullan?lm??t?r. Bir sözcü?ün yan anlam kazanmas?nda genellikle yak??t?rma ve benzerlik ilgisi etkili olmaktad?r. Bu nedenle yan anlamda kullan?lan sözcüklerle anlat?m daha etkili olur. Soyut ifadeleri somutla?t?rd???ndan anlat?mda daha etkili olurlar.
5.“Bay Hiç” adl? metinde okuyucunun sezgisine ve anlay???na b?rak?lan anlam de?erleri vard?r. “say?larla bo?u?urum – tespih gibi çekerim – elimde tartar, havalara atar tutar?m” ifadeleri buna örnektir. Bir metinde böyle anlam de?erlerinin bulunmas? ?art de?ildir. (Bilimsel, ö?retici metinler)

SAYFA 30
6.Metni anlaml? dil birlikleri olan sözcüklere ay?r?rsak ?u özellikleri görürüz. Sözcükler bir ifadeyi, bir anlam? olu?turmak için bir araya getirilmi?tir. Bir araya getirilirken tek ba??na anlam? olmayan ancak cümle içinde anlam kazanan ba?laç, ilgeç gibi birimlerden de yararlan?lm??t?r. Noktalama imleri de bu olu?uma katk?da bulunmu?tur.
7.Paragraf, ayn? amaca yönelen cümle toplulu?udur.Biçimce ve anlamca bir bütündür.?lk cümle, istenilen cümlenin bir nedeni ise, bir sonraki cümle de, bir sonucu, bir devam?d?r.Bu nedenle paragraftan bu cümleyi ç?kard???m?zda paragraf?n anlam? daral?r; hatta anlams?zla??r.
8.“Bay Hiç” adl? metin di?erlerinden farkl?d?r. Çünkü, edebi metindir. Amac? duygular? harekete geçirmek, okurun sezgisine ve alg?s?na seslenmesi, dilin ?iirsel i?levde olmas?, kurmaca olmas?, çok anlaml?l???, öznel olu?u ile di?er iki metinden farkl?d?r.
9.“Dil Bilimi ile Metin” adl? metinin yaz?l?? amac? bilgi vermek ve ö?retmektir. Metnin gerçeklikle ili?kisi do?rudand?r. Yani do?al varl?klar?n görüntüsünü oldu?u gibi yans?tm??t?r. Ö?retici metin olarak de?erlendiririz; çünkü dil göndericilik i?levindedir, dü?ünceler temellendirilmi?tir, tek anlaml? iletiye sahiptir , nesnel olu?udur.

YORUMLAMA GÜNCELLEME
1.En küçük anlaml? dil birli?i sözcüktür. Sözcükler söylenmek istenen bir ifade, bir dü?ünce, bir anlam etraf?nda birle?erek yeni bir anlaml? birim olu?tururlar buna cümle deriz. Cümleler de bir dü?ünce bir görü? etraf?nda bir araya gelerek paragraflar? olu?turur. Sözcüklerin paragraf?n olu?umunda etkisi büyüktür. Paragraftaki dü?ünceyi olu?tururken seçilen sözcüklerin bir k?sm? paragraf içinde birkaç kez tekrarlanabilir.
2.Tarih boyunca ileti?im ma?ara duvarlar?ndan, kitaplara ve internet kullan?m?na kadar geli?mi?tir.
3.Bir ?iirde hem ya?ad?klar?m?z?(realist olanlar) hem de hayallerimizi(sürrealist olanlar) tema olarak i?leyebiliriz.
4.Bir haber metini ile ?iirin yaz?l?? nedenleri farkl?d?r. Haber metni bilgilendirmek ve haber vermek amac?yla yaz?lm??t?r. ?iir ise duygular?n? payla?mak, duygular?n? okurun sezgisine ve alg?s?na b?rakarak anlatmak amac? vard?r.

DE?ERLEND?RME
1. ?fade ?ekilleri: 1. metin dü?ünceleri temellendirerek ifade etmi?, 2. metin ise duygular?n? ve dü?üncelerini okurun alg?s?na ve sezgisine b?rakarak ifade etmi?tir.
Gerçeklik: 1. metin do?al varl?klar?n görüntüsünü yani gerçekli?i de?i?tirmeden oldu?u gibi “do?al gerçeklik” olarak vermi?, 2. metin ise do?al gerçekli?i kendince de?i?tirerek yeniden kurgulayarak “kurmaca gerçeklik” olarak vermi?.
Dilin i?levi: 1. metinde dil göndericilik i?levinde, 2. metinde ise ?iirsel (sanatsal) i?lev etraf?nda olu?turulmu?tur.
Yaz?l?? amac?. 1. metin bilgi vermek, ö?retmek amac?yla, 2. metin güzellik duygusunu, hayallerini, kurgusunu okurun sezgisine ve alg?s?na b?rakarak anlatmak amac?yla yazm??lard?r.

2.Bir metin ?u yönleriyle ileti?im arac?d?r.

a. Dil ile yap?ld???ndan

b. Yaz?l? kanalla olu?tu?undan

c. Gönderici konumu oldu?undan

d. ?letisi oldu?undan e. Dönüt gerçekle?ti?inden

3. B (yans?ma ses)

4.
Ø Okuyucunun sezgisine ve …alg?s?na… b?rak?lan anlam de?erleri genellikle …edebi metinlerde… yer al?r.

Ø Bir metinde ilk cümle ile son cümle aras?nda …anlam ba??… vard?r.

SAYFA 31 - EDEB? MET?N
HAZIRLIK
1.Her iki metinde, dil ?iirsel(sanatsal) i?levdedir.Amaçlar? duygular? payla?makt?r. Okurun sezgisine ve alg?s?na b?rak?lan anlam de?erleri vard?r. Çok anlaml?d?rlar. Özneldirler. Kurmacad?rlar.
2.Etmez. Dizideki olaylar kurmacad?r, gerçeklik hissi verse bile dizideki olaylar birebir, aynen ya?anmas? mümkün de?ildir.
3.En eski anlat?m biçimi do?al destanlard?r.Masallar?n destanlardan esinlenerek ortaya ç?kt???n? dü?ünebiliriz. Çünkü her iki türde de ola?anüstülük ve sözlü gelenek özellikleri görülür. Destanlar?n ve masallar?n biraz geli?mi? türleri halk hikâyeleridir. Halk hikayelerinde ola?anüstülüklerin yan?nda ola?anl?klar da vard?r, sözlü gelenektendir.Öykülerin halk hikayelerinden etkilendi?ini söyleyebiliriz. Romanlar?n da öykülerin etkisiyle ortaya ç?kt??? varsay?l?r.

?NCELEME
1.Metnin varl?k nedeni: Duygular? anlatmakt?r: Edebi metinler, ö?retme amac? gütmeden yazar?n duygular?n? ve dü?üncelerini iletmek istemesinden, varl???n? güzel duygular? yans?tarak göstermek istemesinden, okurun alg?s?na ve sezgisine b?rakarak iletisini, söylemek istediklerini vermek amac?yla ortaya ç?km??lard?r.

2.Okudu?umuz metindeki olay herhangi birinin ba??ndan geçebilir hissi verse de (gerçeklik hissi verse de) birebir, aynen geçmesi mümkün de?ildir. Çünkü metindeki olay kurmaca gerçeklik içinde verilmi?tir. Nurhayat’?n o?lu metin içinde betimlemelerle verilmi?tir. Bu metin kurmacad?r; çünkü yazar duygular?n?, duyu? ve alg?s?n? öznel biçimde vermi?. Dili ?iirsel i?levde kullanarak çok anlaml?l??? gerçekle?tirmi?tir.

3.Hikayedeki olay insanda hasret, kavu?ma, kavu?amama, gurbet, anne sevgisi, köklerine dönme vb. dü?ünce ve duygular?n olu?mas?na neden olur. Bu duygular ve dü?ünceler ki?iden ki?iye farkl? biçimlerde etki eder. (edebi eserlerin çok anlaml? olmas?ndan) Hikayedeki olay? TV ve gazetelerden bir haber olarak ö?renemezdik; çünkü buradaki anlat?lan olay s?radan, ola?an ilgi çekmeyen bir olayd?r. Edebi metin duygular? harekete geçiren bir ileti?im arac?d?r.

Sayfa 34
Olay : Nurhayat Han?m'?n o?lunun eve dönü?ü
Kahramanlar : Nurhayat(dü?üncesinde), O?lu Hac?'n?n kar?s?
Zaman : Belirsiz - Olay?n ba??yla sonu aras?nda bir zaman seziliyor
Yer (Mekan) : Nurhayat Han?m'?n evi ve bahçesi

Paragraf, ayn? amaca yönelen cümle toplulu?udur.Biçimce ve anlamca bir bütündür. Bir sonraki paragraf önceki paragrafa anlam yönünden ba?l?d?r, devam?d?r.

5.Mecaz: vurmak, kaplar, çekilirdi, gelmemi? gibi Bu sözcüklerin d???ndakiler gerçek anlamda kullan?lm??.

6.Hikayede dilin edebi veya ?iirsel i?levi etraf?nda Duygusal ve anlat?msal i?lev, Al?c?y? harekete geçiren i?lev ve Ba?lamsal i?lev kullan?lm??t?r.

7.Edebi metinler her okundu?unda yeni anlamlar kazan?r.Bu durum edebi metinlerin çok anlaml?l???yla ilgilidir,edebi metinlerin anlam? de?il anlamlar? vard?r. Okurun bilgisi, e?itimi, ö?retimi, donan?m?, sezgi ve alg?s?na göre edebi metinler her okundu?unda farkl? anlamlar kazan?r. Hikayeyi inceledi?imiz için yeni ?eyler de ö?rendi?imizden ikinci okumam?z da farkl? anlamlar kazanacakt?r.

8.Sözü edilen sözcükler metindeki temel anlamlar?yla kullan?labilece?i gibi ba?ka metinlerde yan ve mecaz, hatta terim ve deyim anlamlar?nda kullan?labilir.

9.Bir anlat? ( hikaye) bu cümlelerle ba?layabilir; ancak yaz?n?n türü masal olurdu. Benzeyen yönleri yoktur. Bu hikaye kendinden sonra yaz?lan metinlerle konu ve tema yönlerinden ili?kili olabilir; ancak izlek (Üslup) bak?m?ndan farkl?d?r. Çünkü edebi eser yazar?ndan ve ?airinden ba??ms?z olamaz.

10.Günümüzün verilerine yak?n ifadeler bulundu?undan (gemi, uçak, otobüs) 30 – 35 y?ll?k dilim içinde yaz?ld??? söylenebilir.

11.
§ Haz?rl?k bölümündeki ?iir: Co?ku ile dile getirme

§ Pandomima: Gösterme

§ Hikaye: Anlatma

12.Evin bahçesine girmesi ve bahçenin betimlemesi ile söylemek istediklerini dü?ünmesi – kap?y? çalmas? ve annesinin öldü?ünü ö?renmesi… Bu tür metinlerde “d?? dünya ve insana özgü her türlü gerçeklikle duygu ve dü?ünce ö?elerinin birle?erek, ayr?lmaz bir bütün olu?turdu?unu” söyleyebiliriz. “Bir geminin beyaz?nda, trenlerin, uçaklar?n aln?nda”, “Lambam?n ?????na ü?ü?meyecek Türkçe sözcükler.”, “Sen yokken a?açlara so?uk vurdu.” vb.

SAYFA 35
YORUMLAMA – GÜNCELLEME:
1.Anlat?lmazd?. Emir ve istek cümleleriyle insan duygular? ne kadar anlat?labilir? Edebi metinler dilin ?iirsel i?levi etraf?nda, dilin al?c?y? harekete geçirme i?levinden yararlan?rlar.

2.Dönü? metnin iletisi duygular?m?z? harekete geçirmi?tir. Hasret, kavu?ma, kavu?amama, gurbet, anne sevgisi, köklerine dönme vb. duygular metnin iletisi say?labilir. Her metin bir ileti?im arac?d?r. Bir hikaye ile gazete haberi ayn? türden ileti?im araçlar? de?ildir. Çünkü a) Dilin i?levi yönünden: ?iirsel i?lev – Göndericilik i?levi (b) Yaz?l?? amac? yönünden: duygular? harekete geçirmek – bilgi vermek, ö?retmek (c) ?fade edi? yönünden: Okurun duygusuna ve sezgisine seslenen ifadeler bulunur – gerçeklik oldu?u gibi aktar?l?r. (ç) Öznellik – nesnellik yönünden (d) Anlam de?eri yönünden: Çok anlaml?l?k – tek anlaml?l?k bak?mlar?ndan farkl?d?r.

3.“…. Aln?nda, ü?ü?en Türkçe sözcükler, a?açlara so?uk vurdu, doymad?n m? dünyaya” Edebi metinlerde yan anlamlar?n tercih edilmesinin nedeni edebi bir dil olu?turmak, okurun sezgi ve alg?s?na seslenerek iletiyi sunma, duygular? etkili biçimde harekete geçirme iste?inden olabilir.

4.“Dönü?” metninde i?lenen konuda bir tiyatro yaz?labilir. Yaz?lan bu tiyatro esrinde hikayeden % 100 yararlanamaz.
BU kitab?n di?er cevaplar? için t?klay?n?z:


DE?ERLEND?RME
1. (D) Sevgidir dünyam?z?n dire?i

(D) Do?al gerçeklikten yararlanarak kurmaca hale getirmi?tir.

(D) Dünyan?n dire?i, yaz?l? ömrün (mecaz anlamda)

(Y) Her okunu?ta yeni anlamlar verir.

(D) Bo? ambar misali tamtak?rsa ( çiftçiler için kurak bir y?l geçmi? olabilir)

(D) D?? dünya ve insana özgü duygular ve dü?ünceler organik birlik sa?lam??t?r.,

2. Edebi metinler, ö?retme amac? gütmeden yazar?n duygular?n? ve dü?üncelerini iletmek istemesinden, varl???n? güzel duygular? yans?tarak göstermek istemesinden, okurun alg?s?na ve sezgisine b?rakarak iletisini, söylemek istediklerini vermek amac?yla olu?turulabilirler.

3. B

Ø 4. Edebi …eserler…yan anlam…içerir ve her okundu?unda… yeni anlam de?erleri ortaya ç?kar

Ø Edebi metin …anlaml?… dil birliklerinden olu?ur.



SAYFA 36 - EDEB?YAT VE GERÇEKL?K
HAZIRLIK
1. Okur Yaz?nsal(edebi) yap?tlar?n kurmaca yan?n? kaç?r?rsa yanl?? al?lmamalara dü?er.

Garip ak?m?n?n etkisinin görüldü?ü bu ?iirde do?a dü?lerinden bir resim çizmi?tir. Dolayamaz. ?mge yaratmak amac?yla böyle söz söylemi?tir.

2.Edebi metinler insana özgü özellikleri kurmacan?n dünyas?nda dile getirir.Tamamen hayallere dayanan edebi metin olsa dahi “insanl?k durumu ve insan odakl?” olaca??ndan gerçeklikten söz edebiliriz.

?NCELEME
1.Genel anlamda benzerinin ya?anmas? mümkündür; ancak birebir, t?pk?s?, s?ras?yla, aynen ya?anmas? mümkün de?ildir. Yazar bu olay? ya?am?? olabilir, ancak bu bir an? yaz?s? de?ildir; çünkü yazar bu gerçekli?i tekrar kurmu?, kurmacan?n olanaklar?ndan yararlanm??t?r. Ya?amak zorunda de?ildir. Kurmacan?n olanaklar? yeterlidir.

2.Edebi metinler, yaz?ld??? dönemin bilimsel,teknik, sosyal, felsefi verilerinden siyasi tart??malar?ndan etkilenir, kurmacan?n olanaklar?yla bunlar? de?erlendirir. 17. yüzy?lda yap?lmas? mümkün de?ildir. Çünkü metin yaz?ld??? dönemin teknik ve sosyal verilerini kurmacan?n olanaklar?yla kullanm??t?r. ( Dolmu? ta??mac?l??? – otomobillerde plaka uygulamas? – bald?z – co?rafya dersi )

3.Her iki metinde de mekan ( yer ) Ankara. Bu mekan?n anlat?m? metinlerde farkl?d?r. Metinleri birbirinden ay?ran farkl?l?k gerçekli?in dile getirili? biçimidir. “Herkese Sevmek Yasak” adl? metinde gerçeklik kurmaca biçiminde ele al?n?rken “Ankara Kenti” adl? metin gerçekli?i do?rudan, oldu?u gibi vermi?tir. Edebi metinler di?er bilim ve bilgi alanlar?ndan yararlan?rken dü? gücü ve imgeler devreye girer. Gerçe?i de?i?tirir, kendince biçimlendirir imgelem. Bu yüzden edebi metinlerde anlat?lanlar?n do?rulu?unu kan?tlamak olanaks?z gibidir.

4.Sözü edilen ki?i “Selim”dir. Metinde bu ki?inin ad? öykü kahraman?(ki?isi) oldu?u ve insana özgü özellikleri gösterdi?i için geçmektedir. Do?a ile ili?ki halinde, duyan, dü?ünen, tasarlayan, ya?ayan k?saca her yönüyle insan edebi metinlerin konusunu olu?turur.

5.Di?er bilim ve bilgi alanlar?n?n ortaya koydu?u sonuçlar?n, edebiyat?n gerçekli?ine kaynakl?k etti?ini bu alanlardaki verilerin edebi eserlerde kurmaca gerçeklik içinde kullan?ld???n? görebiliriz.

YORUMLAMA – GÜNCELLEME:
1.Bu aç?klamaya göre “Mai ve Siyah” roman?nda yaz?ld??? dönemin gerçekli?inden yararlan?ld???n? söyleyebiliriz. Döneminin edebiyat tart??malar?n?, dönemin gençli?ini örnek olarak verebiliriz. Edebi metinler di?er bilim ve bilgi alanlar?ndan yararlan?rken dü? gücü ve imgeler devreye girer. Gerçe?i de?i?tirir, kendince biçimlendirir imgelem. Günümüzdeki eserler kurmaca gerçekli?i daha iyi verebilirler. Geçmi? dönemdeki bilgiler ve deneyimler günümüzde daha da perçinlenmi? ve artm??t?r. Servet-i Fünun dönemini incelersek, öykü ve roman gibi edebi türlerin Bat?’dan yeni girmeye, ilk örnekleri edebiyat?m?zda verilmeye ba?lanan dönem oldu?unu görürüz.

2.Göremeyiz. Masal ve destanlardaki ki?ilerin ola?anüstü özellikleri vard?r.

3.Yararlanm??t?r: kazan, balta (araç-gereç), bitlenme (sosyal), evlerde ocak olmas?(mimari) Olu?turulamazd?.Günümüzün bilimsel, felsefi, teknik,siyasi ve sosyal gerçeklikleri çok farkl?d?r.


DE?ERLEND?RME:

1.E (Edebi metinler teknik geli?meleri oldu?u gibi aktarmazlar, sadece verilerinden yararlan?r.)

2.Di?er bilgi ve bilim alanlar?n?n ortaya koydu?u …sonuçlar… edebiyat?n …gerçekli?ine… kaynakl?k eder. Edebi metinde günlük hayattaki …ya?ananlar(olaylar)… tam olarak yer almaz.

3.Dilin i?levi – yaz?l?? amaçlar? – ifade edi? biçimleri – gerçekli?i ele al?? biçimleri – anlam de?eri bak?m?ndan ( tek anlam/ çok anlaml?l?k) öznellik-nesnellik gibi farkl?l?klar olmas? gerekir.

4.Sahip de?ildir, olamaz. Çünkü edebi metinlerde ki?iler betimlenirken yazar?n dü? gücü ve imgeleri devreye girer.

5.Y D D D Y

ÖLÇME DE?ERLEND?RME:
1)Bir sanat eseri ile sanat eserine ilham veren nesne aras?ndaki farklar:
Ø Sanat eseri güzellik amac? güder; nesne yarar amac? güder.
Sanat eseri duygular? yans?t?r; nesne do?ald?r.
Sanat eseri biriciktir, tektir; nesne birden fazla olabilir.
2) D ( Güzel sanat eserlerinin bilgilendirme amac? yoktur)

3) B ( Amac?n?n d???na ç?km?? bir soru bence – “Edebiyat insan? konu al?r.” sonucuna ula?mak istiyor; ama insan?n her türlü etkinli?i edebiyata konu olur.)
4) “Sanat eseri tektir, biriciktir.” Çünkü sanatç? esere duygular?n? yans?tm??, eser öznellik kazanm??t?r.
5) Resim >Çizgi ve renk
Roman >Söz
Heykel>ta?
?ark? >Ses

6) Duygu ve heyecan? dile getirme --------------------- Heyecana ba?l? i?lev
Göndergeyi oldu?u gibi ifade etme --------------- Göndericilik i?levi
?letinin iletisini kendinde ta??ma ------------------- ?iirsel i?lev
Dille ilgili bilgi verme ----------------------------------Dil ötesi i?lev
7) Edebi metinlerde dil ?iirsel i?levdedir. Tarih metni gibi ö?retici, bilgilendirici özelli?i yoktur. Okurun sezgisine ve alg?s?na seslenir, yazar duygular?n? yans?t?r.
8) Her okunu?unda yeni anlamlar kazanacakt?r. ?nsanlarda güzel duygular uyand?racak, insan hayat?n? renklendirecek, güzelle?tirecektir.
9) Edebi metinlerin bir iletisinin olmas? ileti?im arac? için yeterlidir.

10)Kurmacan?n edebi metinlerde kullan???l? ile ilgili üç neden:
1. Dü?lerini, imgelerini ve duygular?n? payla?mak
2. Okurun sezgisine ve alg?s?na b?rakarak çokanlaml?l?k kazanmas? için
3. Eserin edebi de?er kazanmas? için

 


Videolu Soru zmleri

?km?? Sorular

Facebook Sayfam?z

Mesleki ve Teknik E?itim

Mesleki ve Teknik E?itim
mod_vvisit_countermod_vvisit_countermod_vvisit_countermod_vvisit_countermod_vvisit_countermod_vvisit_countermod_vvisit_counter
mod_vvisit_counterBugn410
mod_vvisit_counterDn2639
mod_vvisit_counterBu Hafta10696
mod_vvisit_counterBu Ay27682
mod_vvisit_counterToplam7451601

Kimler evrimii

Şu anda 33 ziyaretçi çevrimiçi

[+]
  • Increase font size
  • Decrease font size
  • Default font size
  • default color
  • blue color
  • green color
Ödev